Kamuoyunda “IBAN mağduriyeti” denildiğinde genellikle şu durum kastediliyor: Kişi, banka hesabını, IBAN bilgisini, banka kartını ya da mobil bankacılık erişimini bir başkasına kullandırdığı veya kullandırmakla ilişkilendirildiği için çok ağır sonuçlarla karşı karşıya kalıyor. Bu başlık artık sadece sosyal medyada konuşulan bir konu değil; TBMM tutanaklarında da “IBAN mağdurları” ifadesi açıkça geçiyor ve bu dosyalarla ilgili ayrı bir mağduriyet alanı oluştuğu tartışılıyor. Ayrıca Şubat 2026’da Adalet Bakanı Akın Gürlek, “IBAN mağdurlarına yönelik olarak 12. Yargı Paketi’nde düzenleme yapmayı düşündüklerini” söyledi; ancak bu, kesinleşmiş bir yasal değişiklik olduğu anlamına gelmiyor. Konu gündemde, fakat süreç resmî olarak netleşmeden “kesin çıktı” gibi değerlendirilmemeli. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Bu insanların önemli bir kısmı kendilerini baştan “suçun parçası” gibi görmeyebiliyor. Tam tersine, çoğu olayda kandırılma, hafife alma, sonuçları bilmeden hareket etme veya “bana bir şey olmaz” düşüncesi öne çıkıyor. Resmî kurumların uyarıları da tam bu noktaya odaklanıyor: Ticaret Bakanlığı, özellikle sosyal medya ve çeşitli platformlar üzerinden insanlara “yüksek kazanç” vaadiyle ulaşıldığını, banka hesabının kiralanması veya kullandırılması karşılığında para teklif edildiğini ve yasa dışı para transferlerinin bu hesaplar üzerinden yapıldığını duyurdu. Bakanlık, bu yöntemlerin sosyal mühendislik dolandırıcılığı kapsamında ele alındığını açıkça belirtti. (https://ticaret.gov.tr)

Buradaki kandırma yöntemleri genelde benzer çalışıyor. En sık görülen yöntem, kolay para vaadi. Kişiye “Sadece hesabını ver, işlem yapmayacaksın”, “Hesabından para geçecek ama sana zarar gelmez”, “Öğrenci hesabı lazım”, “Günlük/haftalık komisyon alacaksın” gibi cümlelerle ulaşılıyor. Özellikle gençler, öğrenciler, iş arayanlar ve acil paraya ihtiyacı olan kişiler daha kolay hedef hâline geliyor. Şubat 2026’da kamuya yansıyan farkındalık eğitimlerinde de gençlere özellikle banka hesaplarını “kiralama” adı altında başkalarına devretmenin ciddi hapis sonuçları doğurabileceği anlatıldı. Bu da sorunun gençler ve öğrenciler üzerinde özellikle yoğunlaştığını gösteriyor. (İletişim Başkanlığı)

Bir başka kandırma yöntemi, işi meşru gibi göstermektir. Kişiye bazen bunun bir “ödeme aracılığı”, “e-ticaret tahsilatı”, “kripto para işlemi”, “freelance iş ödemesi”, “bahis değil ödeme döngüsü”, “şirket hesabı geçici kullanımı” ya da “komisyonlu transfer işi” olduğu söyleniyor. Yani kişi, yaptığı şeyin doğrudan suçla ilişkilendirilebileceğini baştan fark etmeyebiliyor. Özellikle sosyal medya, mesajlaşma uygulamaları ve ilan grupları üzerinden kurulan iletişimlerde bu iş sanki normal bir finansal hizmetmiş gibi anlatılıyor. Ticaret Bakanlığı’nın açıklamasında da sosyal medya ve çeşitli platformlar üzerinden tüketicilere ulaşıldığı, yüksek kazanç vaadiyle hesapların kullandırıldığı açıkça ifade edildi. (https://ticaret.gov.tr)

Bazı kişilerse baskı veya duygusal manipülasyonla ikna ediliyor. “Çok acil bir iş var”, “Kısa süreliğine lazım”, “Benim hesap limitim doldu”, “Şirkette sorun çıktı, senin hesabına gelsin”, “Bir arkadaşa iyilik yapmış olacaksın” gibi söylemler kullanılıyor. Bazen bu ilişki bir arkadaş, sevgili, tanıdık veya iş bağlantısı üzerinden kuruluyor. Yani dışarıdan profesyonel bir suç örgütü gibi görünmeyen, daha yakın çevreden gelen telkinlerle de bu süreç başlayabiliyor. Resmî uyarıların önemli kısmı da zaten “hesap sahibinin bilgisi dâhilinde gerçekleştiği kabul edilen işlemler” vurgusunu yapıyor; yani kişi sonradan “Ben sadece hesabımı verdim” dediğinde bunun sorumluluğu otomatik olarak ortadan kaldırmadığı özellikle belirtiliyor. (https://ticaret.gov.tr)

Burada en kritik kırılma noktası şu: Birçok kişi yaptığı şeyin sonucunu baştan tam olarak kavrayamıyor. “Ben işlem yapmadım, sadece kartı veya hesabı verdim” düşüncesi çok yaygın. Oysa Ticaret Bakanlığı’nın 2025 tarihli açık uyarısında, “Ben sadece hesabımı verdim, işlemi ben yapmadım” yönündeki açıklamaların yasal sorumluluğu ortadan kaldırmadığı açıkça yazıyor. Aynı açıklamada bu tür işlemlerin ağır mağduriyetlere, yargı sürecine, hapis cezasına, idari para cezalarına ve bankacılık işlemlerine erişimin sınırlandırılmasına kadar varabilecek sonuçlar doğurabildiği vurgulanıyor. (https://ticaret.gov.tr)

Bu nedenle “IBAN mağduriyeti” ifadesi çoğu zaman iki ayrı tartışmayı aynı anda içeriyor. Birincisi, resmî kurumların baktığı çerçeve: banka hesabını, kartını veya IBAN’ını başkasına kullandırmanın ciddi sonuçları olduğu ve bunun hafife alınmaması gerektiği. İkincisi ise kamuoyunda yükselen mağduriyet tartışması: özellikle kandırıldığını, sürecin ağırlığını öngöremediğini, ilk kez adli bir dosyayla karşılaştığını ya da dosyadaki rolünün büyütüldüğünü düşünen kişilerin yaşadığı sonuçlar. TBMM’deki tartışmalar da tam olarak bu ikinci boyuta işaret ediyor; yani herkesin aynı kefeye konulmaması, bazı dosyaların daha dikkatli ve ayrıştırılmış değerlendirilmesi gerektiği yönünde bir siyasal/hukuki tartışma var. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Özellikle öğrenciler ve gençler açısından tablo daha da çarpıcı. Kolay para vaadi, sosyal medya üzerinden kurulan hızlı temas, ekonomik baskı ve hukuki sonuçların yeterince bilinmemesi bu grubu daha kırılgan hâle getiriyor. Manisa’daki 2026 tarihli kamu farkındalık eğitimlerinde bile üniversite ve ortaöğretim öğrencilerine özel olarak banka hesaplarının “kiralama” adı altında devredilmesinin ciddi cezalara yol açabileceği anlatıldı. Bu, sorunun artık bireysel birkaç olaydan ibaret görülmediğini, kamusal farkındalık konusu hâline geldiğini gösteriyor. (İletişim Başkanlığı)

Kısacası, bu insanlar çoğu zaman doğrudan “gel suç işle” denilerek değil; “kolay kazanç”, “geçici yardım”, “komisyonlu iş”, “güvenli transfer”, “sana bir şey olmaz” gibi söylemlerle kandırılıyor. Bazıları bunun sonuçlarını gerçekten bilmiyor, bazıları hafife alıyor, bazıları da içinde bulunduğu maddi sıkışmışlık nedeniyle riski görmezden geliyor. Ama resmî uyarıların ortak noktası çok net: Kendi banka hesabını, IBAN bilgisini, kartını ya da mobil bankacılık erişimini bir başkasına kullandırmak çok ciddi sonuçlara yol açabilir ve sonradan “Ben sadece hesabı verdim” demek tek başına koruyucu bir savunma olarak görülmeyebilir. (https://ticaret.gov.tr)

Bu yüzden “IBAN mağduriyeti” başlığını anlamanın en doğru yolu şudur: Bir yanda devletin ve resmî kurumların ciddi risk uyarıları, diğer yanda ise özellikle kandırıldığını, yönlendirildiğini veya süreç içinde çok ağır sonuçlarla karşı karşıya kaldığını söyleyen kişilerin mağduriyet iddiaları vardır. Tartışma tam bu iki çizginin kesişiminde büyümektedir. TBMM’de ve kamuoyunda konuya dair düzenleme ve ayrıştırma taleplerinin konuşuluyor olması da bunu gösteriyor. (Türkiye Büyük Millet Meclisi)

Buradaki içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Resmî hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her dosya kendi koşulları içinde farklı değerlendirilebilir; bu nedenle somut adımlarda dosyanızı bilen bir avukatla hareket etmek en doğru yoldur.